Snufje lithium (toen 7-up nog gezond was)

Een snufje lithium
Levensverlengend en minder depressief

Twee weken voor de beurskrach in 1929 kwam er in Amerika een frisdrank op de markt met de niet echt pakkende naam Bib-Label Lithiated Lemon-Lime Soda. Het zou ontwikkeld zijn om een kater te verwerken en het zou vooral de stemming verbeteren. Deze frisdrank bevatte zeven ingrediënten en werd later bekend als 7 Up. In de originele frisdrank zat lithiumcitraat. Lithiumcitraat verbetert de stemming en misschien werd het daarom wel zo’n populaire drank in die financieel moeilijke tijd.
De behoefte aan lithium is in deze tijd niet verminderd maar in de huidige 7 Up zit geen lithium meer. Van wat er nog wel in zit word je niet vrolijk. Omdat lithiumcitraat ook een medicijn is mag het sinds 1950 niet meer worden toegevoegd aan frisdranken.
De meeste mensen kennen lithium alleen als onderdeel van een batterij of als medicijn toegepast bij psychische ziektebeelden als depressie, manie, psychoses of bipolaire stoornissen. In de psychiatrie is dan een dosering van 800 tot 1600 milligram per dag gebruikelijk. Met deze hoge dosering heeft lithium ook veel bijwerkingen en is strikte controle van de bloedspiegels en de nier- en schildklierfunctie nodig. Bijwerkingen bij de hoge doseringen lithium zijn onder andere verhoogde kans op schade aan de nieren, trager werkende schildklier, veel moeten plassen en misselijkheid en het geeft een soort mentale vlakheid. Voordeel is dat de stemming dan stabieler is, nadeel is dat het leven dan ook veel saaier kan zijn.
De Amerikaanse arts Gerhard Schrauzer is al jaren één van de belangrijkste onderzoekers naar de effecten van hele lage doseringen lithium. Hij heeft kunnen vaststellen dat in gebieden waar meer lithium in het drinkwater zit veel minder zelfmoordpogingen, moorden, drugsmisbruik en geweldplegingen voorkomen. De afgelopen jaren zijn meerdere studies verschenen die deze conclusies bevestigen, de meest recente was in Oostenrijk (1) en daarvoor waren studies in Japan en in Amerika waaruit blijkt dat lage doseringen lithium in het drinkwater samen te hangen met meer psychische klachten en meer zelfmoordpogingen en / of geweld.
Ons lichaam heeft maar een snufje lithium nodig, zo’n 400 tot 1000 microgram per dag (let op microgram, dus ruim duizend keer minder dan de dosering in de psychiatrie !). De eerder genoemde dokter Schrauzer heeft in een onderzoek onder voormalige drugsgebruikers aangetoond dat een snufje lithium (400 microgram/dag) genoeg was om na vier weken bij de proefpersonen te zorgen voor meer energie, meer gevoelens van blijheid , meer vriendelijkheid, terwijl in de controle groep de vrolijkheid juist afnam. Volgens hem heeft lithium in die hele lage doseringen al een stemmings verbeterend en stabiliserend effect. (2)
Sinds 1997 schrijf ik mede dankzij de studie van Schrauzer met enige regelmaat 400 – 800 microgram elementair lithium voor aan patiënten met stemmingsstoornissen en zie vooral een duidelijk effect bij een wisselende stemming. Na zo’n vier tot zes weken inname van lithium vertellen patiënten dat ze zich stabieler, minder labiel of evenwichtiger voelen. Ik ben hiermee begonnen omdat ik bij veel patiënten in de resultaten van haaranalyses een lithiumtekort zie.
Over Nederland zijn mij geen verdere onderzoekscijfers bekend, wel zien we dat in Duitsland en Oostenrijk de dagelijkse inname van lithium uit de voeding de laagste waarden ter wereld zijn.
Behalve dat lithium een gunstig effect heeft op de stemming en de stabiliteit heeft lithium ook een gunstig effect op de afweer. We zien dat een koortslip en wratten eerder genezen en dat patiënten met kanker die na bestraling of chemotherapie een tekort aan witte bloedcellen hebben, sneller weer een betere afweer hebben dankzij een beetje lithium. Dit kost aan lithium capsules nog geen 20 eurocent per dag. De reguliere geneeskunde gebruikt echter geen lithium maar filgrastim, dat kost zo’n 100 euro per dag en is waarschijnlijk even effectief(3).
Het laatste leuke nieuws over lithium is een publicatie uit Duitsland waaruit blijkt dat hele kleine hoeveelheden lithium zowel de levensduur van wormen als van mensen kan verlengen(4).

Johan Bolhuis

Kader:
Voeding waar lithium in zit is onder andere het kippen-ei, groenten, granen, zuivel en vlees en vooral mineraal water uit lithiumrijke grond (bijvoorbeeld St. Gero of Pellegrino mineraalwater).

Literatuur, zie www.Pubmed.com:
1) PMID:21525518
2) PMID:7511924
3) PMID:12195731
4) PMID: 21301855