Glucosamine als glucosaminesulfaat werkt wel

Glucosamine sulfaat bij artrose
wel effectief ondanks negatieve berichtgevingen

Het stond weer groot in de krant afgelopen herfst: “Pillen tegen artrose helpen niet. Miljoenen mensen die wereldwijd de supplementen glucosamine en chondroitine gebruiken, hebben hier geen profijt van.”
Dit keer ging het om de conclusie van een groot Zwitsers onderzoek gepubliceerd in de British Medical Journal van 16 september 2010. Het onderzoek betreft een zogenaamde meta-analyse waarin van diverse studies met grote groepen patiënten werden vergeleken.
Er is gekeken naar het effect van suppletie met glucosamine, chondroïtine en een combinatie van deze twee middelen op pijn bij artrose en op de grootte van de gewrichtsspleet (een grotere ruimte tussen de twee botten in een gewricht, betekent meestal minder artrose).
Alleen studies met meer dan 200 patiënten mochten meedoen en deze patiënten moesten last hebben van artrose aan de knie of heup.
Om de mate van pijnvermindering te meten moesten patiënten op een visuele schaal van 0 tot 10 aangeven hoeveel pijn ze hadden. Als op deze 10 cm lange schaal de pijnscore meer dan 0,9 cm lager lag dan voor de behandeling dan vonden de onderzoekers dat er sprake was van een duidelijk effect.
In totaal konden ze 10 grote studies gebruiken voor hun onderzoek, met daarbij de gegevens van 3803 patiënten. Het verschil in pijn bij de groep die glucosamine gebruikte was - 0,4 cm, voor de chondroïtine groep was - 0,3 cm en voor de combinatie - 0,5 cm ten opzichte van het effect op het placebo middel. De gewrichtsspleet was nauwelijks veranderd.
Conclusie van de onderzoekers was dat zowel glucosamine, chondroïtine als hun combinatie niet effectief zijn, ze verminderen geen pijn van de gewrichten en de gewrichtsspleet wordt er niet ruimer van. Ze raden daarom de verzekeraars aan om deze middelen niet te vergoeden en artsen worden aangeraden om deze middelen niet meer voor te schrijven. Jaarlijks zou er wereldwijd 1,4 miljard euro aan dit soort middelen worden besteed.
Als het om zoveel geld gaat is het goed om te kijken of de studie wel eerlijk is verricht. Het komt de verzekeraars namelijk wel heel goed uit als ze die 1,4 miljard per jaar niet hoeven te vergoeden.
Het is dan goed om te weten dat er diverse vormen van glucosamine bestaan. De glucosamine sulfaat is de meest effectieve vorm en uit diverse studies weten we dat glucosamine HCl niet of nauwelijks werkt. Waarschijnlijk is de sulfaat (zwavel) uit de glucosamine sulfaat een goede pijnstiller en een ontstekingsremmer.
Het meest opvallende aan dit grote onderzoek is dat van de 3803 patiënten er maar 1104 patiënten het werkzame glucosamine sulfaat kregen, waarbij een deel het slechts 4 weken kreeg (meestal zie je pas effect na 6-8 weken). Daarnaast werden 205 patiënten gedwongen om van de glucosamine sulfaat over te gaan op glucosamine HCl, werd bij 1229 patiënten alleen glucosamine HCl gegeven en kregen 1265 patiënten een combinatie van chondroïtine sulfaat, glucosamine HCl of placebo. Dus 70 procent van de patiënten in deze analyse kreeg een middel waarvan we al jaren weten dat het niet werkt, dat is op zijn minst verdacht. Vervolgens worden alle resultaten op één hoop gegooid en is de algemene conclusie dat het niet werkt.
Kijk je echter naar de tabellen en de cijfers die gaan over glucosamine sulfaat dan zie je wel afname van pijn, maar het is inderdaad niet veel. Echter een klein beetje verschil na 6 maanden tot 3 jaar, kan veel meer verschil betekenen na 5 tot 10 jaar.
Een ander probleem met dit soort studies is dat het iets zegt over het totaal effect bij een groep maar niet over hoe het werkt bij een individu. Vanuit mijn praktijkervaring kan ik zeggen dat voor sommige mensen de glucosamine sulfaat een zegen is en echt minder pijn betekent.
Als reactie op de studie schreef een maatschappelijk werkster: ”Elke morgen bij het opstaan maakten mijn enkels, knieën en tenen een vreselijk klikkend geluid. Alsof iemand met castagnetten speelde. Na inname van 1500 mg Glucosamine sulfaat en 500 mg Chondroïtine sulfaat verdween het geluid en de pijn. Of ik ben nu na jaren genezen of ik ben doof geworden.”
Het enige gunstige aan de Zwitserse studie is dat ze hebben benadrukt dat het geen kwaad kan deze middelen jaren in te nemen. Je moet het wel zelf betalen.

Johan Bolhuis
www.natuurarts.nl

kader:
Behalve dagelijkse inname van 1500 mg glucosamine sulfaat kun je bij artrose en gewrichtspijnen ook andere natuurlijke ontstekingsremmers en natuurlijke pijnstillers nemen. Zinvolle extra aanvulling is rozebottelextract (Rosa canina, bijv. het in Duitsland verkrijgbare Litozin), visolie, curcuma, gember, avocado-soja saponinen en boswellia. Ook het volgen van een oerdieet (Paleodieet) kan zinvol zijn. Daarover een volgende keer meer.